Tarh zamanaşımı, vergi idaresinin geçmiş dönem tarh ve tebliğ yetkisini sınırlandırarak mükellefe kapanmış dönem güvencesi sağlar. Türk vergi hukukundaki beş yıllık süre vergi kaybına yol açan davranışın niteliğine göre değişmemektedir. Çalışma, Vergi Usul Kanunu’nun 113 ve 114. maddelerindeki tarh zamanaşımını sürenin uzunluğu bakımından incelemektedir. Şarta bağlı istisna ve muafiyetler, damga vergisinde evrakın hükmünden sonradan yararlanılması, amortisman giderleri ve takdir komisyonuna sevk düzenlemeleri süreye etkileri yönünden ele alınmaktadır. Danıştayın takdir komisyonuna sevkin amaç unsuruna ilişkin karşıt kararları ile Anayasa Mahkemesinin 2025 tarihli kararı değerlendirilmektedir. Birleşik Krallık, Almanya, Hollanda, ABD, Kanada, Avustralya ve Fransa’daki genel ve uzatılmış süreler karşılaştırılmaktadır. Çalışma, beş yıllık sürenin korunmasını; ağır ihmalde yedi, bilinçli gizleme, bilerek sahte belge kullanımı ve beyanname verilmemesinde on, bilgiye nesnel olarak erişilemeyen yurt dışı unsurlarda en çok on iki yıllık süreleri tartışmaya açmaktadır. Uzatılmış sürelerin kanunda tanımlanması, idarece ispatlanıp gerekçelendirilmesi, yargısal denetime tabi olması ve belge saklama ile geçmişe yürümezlik güvenceleriyle desteklenmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Tarh zamanaşımı, farklılaştırılmış zamanaşımı süreleri, karşılaştırmalı vergi hukuku. JEL Sınıflandırma Kodları: K34, H26, H25.

Dijital ekonominin vergilendirilmesi çoğu zaman kârın nerede doğduğu ve hangi ülke tarafından vergilendirileceği sorusu etrafında ele alınmaktadır. Ancak dijital platformların yarattığı vergisel sorunlar kâr paylaşımıyla sınırlı değildir. Platformlar, vergilendirilmesi güç gelirlerin yanında, yanlış bilginin yayılması, mahremiyetin zayıflaması ve kullanıcı dikkatinin ticari bir kaynağa dönüştürülmesi gibi fiyatlara çoğu zaman yansımayan toplumsal maliyetler de doğurmaktadır. Bu makalede, dijital platformların gelir modelleriyle bağlantılı bu maliyetlerin vergi politikası içinde nasıl değerlendirilebileceği incelenmektedir. Yanlış bilgi, mahremiyet kaybı ve dikkat sömürüsü, Pigouvian vergileme yaklaşımından hareketle ele alınmakta; vergi hukukunun bu zararları tamamen görmezden gelmesinin gerçekten tarafsız bir tercih olup olmadığı sorgulanmaktadır. Dijital dışsallıklar, Dijital Hizmet Vergisi benzeri gelir merkezli araçların yerine geçecek yeni bir vergi başlığı olarak değil, bu araçların eksik bıraktığı toplumsal maliyet boyutunu tamamlayan ayrı bir çerçevede değerlendirilmelidir. Anahtar Kelimeler: Dijital ekonomi, negatif dışsallıklar, Pigouvian vergileme. JEL Sınıflandırma Kodları: H23, K34, O33

Bu makale, uluslararası vergi hukukunun dijital ekonomi karşısında yaşadığı dönüşümü, teknik uyum sorunlarının ötesinde, kavramsal bir kriz olarak ele almaktadır. Klasik vergi mimarisi, ekonomik değerin fiziksel varlık ve coğrafi yerleşiklik üzerinden üretildiği bir dönemin varsayımlarına dayanırken, günümüzde değer giderek veri, yazılım, algoritmalar ve kullanıcı etkileşimi üzerinden oluşmaktadır. Kaynak ve ikamet ayrımı, daimi işyeri ve emsal bedel ilkesi gibi temel kavramların, maddi olmayan varlıkların ölçeklenebilirliği ve kullanıcı katkısının görünmezliği karşısında açıklayıcılığını yitirdiği ileri sürülmektedir. Google ve Apple örnekleri, ?vatansız gelir?(stateless income) olgusunun istisnai vergi planlamalarından ziyade yapısal bir soruna işaret ettiğini göstermektedir. OECD?nin İki Sütunlu reformu kapsam, karmaşıklık ve dağıtımsal adalet bakımından değerlendirilmekte; bu yaklaşımın dijital değer yaratımının özüne tam olarak nüfuz edemediği savunulmaktadır. Makale, kalıcı bir çözümün, vergileme yetkisini dijital değer üretiminin gerçek kaynaklarıyla yeniden ilişkilendiren, adalet merkezli bir kavramsal dönüşümü zorunlu kıldığı sonucuna varmaktadır. Anahtar Kelimeler: Dijital ekonomi, Uluslararası vergi hukuku, OECD İki Sütunlu yaklaşım JEL Sınıflandırma Kodları: H87, H25, F38